Pays Dogon
Door: Brenda
Blijf op de hoogte en volg Brenda
03 November 2008 | Mali, Bamako
Op weg naar Teli, een dorp aan de voet van de falaise van Bandiagara. Oorspronkelijk lag dit dorp hoger tegen en in de rotswand: 'n schitterende aanblik. Daarboven liggen nog weer de woningen, voorraadschuurtjes, graven van de Tellem, de voorgangers van de Dogon. Deze bouwsels werden ook weer door de Dogon als grafkamers gebruikt. We klauteren naar boven en kijken met verwondering naar de lemen bouwsels op de richels van de zandstenen wand.
We vragen ons af hoe deze Tellem die hoge bouwlagen toch hebben kunnen bereiken: het antwoord van Ismaïl is van een verbluffende eenvoud: magie: in de handen spuwen, 'n spreuk en ze klommen vederlicht naar boven! Andere mogelijkheden waren: langs touwen van beneden af klimmen of met touwen van boven laten zakken; het blijft mysterieus!
De Dogon verschansten zich in de rotswand om de Islamiseringdrift te keren wat in eerste instantie wel lukte maar langzamerhand is toch ook de Islam binnengedrongen en hier in Ende zien we ook naast een lemen moskee een wat modernere kerk staan. Echter het leven van de Dogon bestaat uit een mix van de nieuwe religies met de oude riten en de magische krachten.
Om circa half 12 uur zijn we na een wandeling van een uur (4 km) in Ende in het campement aangekomen voor de middagmaaltijd en rust tot half vier. Ik speel met de verkopers een spelletje Mancala en mijn MP3 speler met Bob Marley is erg intrek bij onze hulpgids. Onze grote bagage werd vervoerd per ezelskar, het plaatselijke vervoersmiddel. De kok hadden we zelf mee, evenals het meeste benodigde proviand. Ter plekke werd er dan voor ons gekookt. Onverwachts toch wel lekker, iets wat je in Mali altijd maar moet afwachten.
Na de rust maken we een korte wandeling naar een naburig dorpje waar vroeger de Hogon te vinden was. Men is nu al 3 jaar opzoek naar een nieuwe Deze traditionele leider woont in z'n "paleis" tegen de falaise en zal nooit meer naar beneden komen, want: het begrafenisritueel heeft voor hem al plaatsgevonden en dus eigenlijk dood!
Ismaïl geeft een explicatie hoe deze man gekozen wordt door de raad der wijzen en dat dit later op een donkere nacht, wanneer niemand naar buiten mag, door een slang wordt bevestigd door naar de deur van de bewuste man te kruipen! Ismaïl echter, verklapt dit magische geheim enigszins door te verklaren dat dit politiek is en dat één van de wijzen 's nachts met een stok op pad gaat!
Om half 8 willen we eigenlijk slapen maar we wachten op een voorstelling van de plaatselijke dansgroep. Als je dan denkt dat ze voor de toeristen in het campement voor onze tentjes optreden, dan heb je het mis. In de buurt van het campement werd een kampvuur gemaakt (er is geen stroom of stromend water in dit gebied). Als tribune werden wat bankjes van her en der aangesleept. De dansers hadden ook nog wat muzikanten meegenomen (10) en verrassend genoeg ook een groot deel van de rest van het dorp (zeker 100 mensen). Wel een erg gezellige bedoening allemaal die 1,5 uur duurde. Na afloop mag ik even op de Djembe spellen ze denken dat ik dat kan omdat ik er thuis ook één heb. Helaas ritme gevoel ontbreekt mij geheel. Na afloop of al onder de dans was iedereen wel heel erg snel in het donker verdwenen om te gaan slapen.
Een wekker hoefde je niet te zetten, aangezien de plaatselijk huisdieren (hanen, kippen, ezels, koeien, e.d.) massaal even na zessen van zich laten horen. Vroeg vertrekken was wel zo prettig, zodat je niet in de brandende zon hoefde te lopen. Op het heetst van de dag werd altijd een siësta gehouden van een paar uur.
De derde dag lopen we naar Yabatalu (4 km) onderweg bezoeken we de houtsmid (Nieuw woord bedacht door iemand v/d groep) en beklimmen we na de siësta de Falaise opnieuw om een waterbron te bekijken.
De vierde dag zullen we de falaise beklimmen naar Begnimatou (3 km) dat boven op de rand ligt. Onderweg bezoeken we nog 'n dorp van mandenmakers, ook al 'n speciale kaste. Voorzover ik kan ontdekken maken ze maar één soort in verschillende maten.
Dan gaat het langzaam naar boven door een kloof. De tocht is schitterend: de uitzichten, de door erosie gevormde rotsformaties en dan ineens een vlak stuk land met groentetuinen, vooral uien. Bovenop is het weer erg schraal, eigenlijk alleen maar kale rotsen. Voor de mensen in het dorp is het weinige toerisme dan ook een welkome aanvulling. Verder is er een R.K. kerk, leem met een grote steen voor de golfplaten deur!
Voor de siësta neem ik plaats onder de bomen voor de kerk. Ik wil eigenlijk in mijn dagboek schrijven maar met al die kinderen om me heen lukt dat niet. Ik plak mijn Point it, plaatjesboek en we beginnen aan de taal lessen ik moet 12 dierennamen onthouden. Ik weet er inmiddels nog maar 1. Ik heb dan ook echt geen talenknobbel. Ze kijken naar mijn uitgebleekte haar. Ik hou mijn hoofd scheef en dat werkt allemaal even voelen. 2 dametjes proberen het te vlechten net als hun haar maar bij mij blijft dat natuurlijk niet zitten. Ik verhuis naar de vrouwen want de zon begint te draaien. Ik mag even een baby vasthouden als zij verder gaat met het vlechten van haar dochters haar. Ik probeer met ze mee te zingen maar dat lukt niet echt. Ze proberen me zinnetjes te leren. 1 daarvan lijdt tot enige hilariteit en mag ik niet tegen vrouwen zeggen. Uit de gebaren denk ik dat ik zo iets zeg als Voulez Vous Coucher avec moi. Laat ik dat maar niet herhalen tegen een Malineese man
We maken na de siësta een wandeling met Ismaïl door het dorp naar de rand van de afgrond. Een prachtig uitzicht is ons deel; de vlakte loopt door tot in Burkina Faso 'n honderd km verderop, niet eens zover maar toch onbereikbaar! We zien een volle begraafplek en een heilige plek die beslist niet door ons benaderd mag worden! Er zijn veel van dergelijke plaatsen, niet aangegeven, dus onherkenbaar voor ons! 'n Reden dat je in de Dogon een gids moeten nemen om niet in moeilijkheden te geraken met de lokale bevolking! In het dorpje werden we nog even bij een jagersfamilie uitgenodigd, waar de vader des huizes vol trots zijn (zelfgemaakte) geweer toonde, deze vulde met kruid en deze met een erg luide knal afschoot.
De laatste ochtend krijgen we nog de maskerdansen te zien en dan lopen we eigenlijk alleen naar de bus om terug te keren naar Sevare.
We vragen ons af hoe deze Tellem die hoge bouwlagen toch hebben kunnen bereiken: het antwoord van Ismaïl is van een verbluffende eenvoud: magie: in de handen spuwen, 'n spreuk en ze klommen vederlicht naar boven! Andere mogelijkheden waren: langs touwen van beneden af klimmen of met touwen van boven laten zakken; het blijft mysterieus!
De Dogon verschansten zich in de rotswand om de Islamiseringdrift te keren wat in eerste instantie wel lukte maar langzamerhand is toch ook de Islam binnengedrongen en hier in Ende zien we ook naast een lemen moskee een wat modernere kerk staan. Echter het leven van de Dogon bestaat uit een mix van de nieuwe religies met de oude riten en de magische krachten.
Om circa half 12 uur zijn we na een wandeling van een uur (4 km) in Ende in het campement aangekomen voor de middagmaaltijd en rust tot half vier. Ik speel met de verkopers een spelletje Mancala en mijn MP3 speler met Bob Marley is erg intrek bij onze hulpgids. Onze grote bagage werd vervoerd per ezelskar, het plaatselijke vervoersmiddel. De kok hadden we zelf mee, evenals het meeste benodigde proviand. Ter plekke werd er dan voor ons gekookt. Onverwachts toch wel lekker, iets wat je in Mali altijd maar moet afwachten.
Na de rust maken we een korte wandeling naar een naburig dorpje waar vroeger de Hogon te vinden was. Men is nu al 3 jaar opzoek naar een nieuwe Deze traditionele leider woont in z'n "paleis" tegen de falaise en zal nooit meer naar beneden komen, want: het begrafenisritueel heeft voor hem al plaatsgevonden en dus eigenlijk dood!
Ismaïl geeft een explicatie hoe deze man gekozen wordt door de raad der wijzen en dat dit later op een donkere nacht, wanneer niemand naar buiten mag, door een slang wordt bevestigd door naar de deur van de bewuste man te kruipen! Ismaïl echter, verklapt dit magische geheim enigszins door te verklaren dat dit politiek is en dat één van de wijzen 's nachts met een stok op pad gaat!
Om half 8 willen we eigenlijk slapen maar we wachten op een voorstelling van de plaatselijke dansgroep. Als je dan denkt dat ze voor de toeristen in het campement voor onze tentjes optreden, dan heb je het mis. In de buurt van het campement werd een kampvuur gemaakt (er is geen stroom of stromend water in dit gebied). Als tribune werden wat bankjes van her en der aangesleept. De dansers hadden ook nog wat muzikanten meegenomen (10) en verrassend genoeg ook een groot deel van de rest van het dorp (zeker 100 mensen). Wel een erg gezellige bedoening allemaal die 1,5 uur duurde. Na afloop mag ik even op de Djembe spellen ze denken dat ik dat kan omdat ik er thuis ook één heb. Helaas ritme gevoel ontbreekt mij geheel. Na afloop of al onder de dans was iedereen wel heel erg snel in het donker verdwenen om te gaan slapen.
Een wekker hoefde je niet te zetten, aangezien de plaatselijk huisdieren (hanen, kippen, ezels, koeien, e.d.) massaal even na zessen van zich laten horen. Vroeg vertrekken was wel zo prettig, zodat je niet in de brandende zon hoefde te lopen. Op het heetst van de dag werd altijd een siësta gehouden van een paar uur.
De derde dag lopen we naar Yabatalu (4 km) onderweg bezoeken we de houtsmid (Nieuw woord bedacht door iemand v/d groep) en beklimmen we na de siësta de Falaise opnieuw om een waterbron te bekijken.
De vierde dag zullen we de falaise beklimmen naar Begnimatou (3 km) dat boven op de rand ligt. Onderweg bezoeken we nog 'n dorp van mandenmakers, ook al 'n speciale kaste. Voorzover ik kan ontdekken maken ze maar één soort in verschillende maten.
Dan gaat het langzaam naar boven door een kloof. De tocht is schitterend: de uitzichten, de door erosie gevormde rotsformaties en dan ineens een vlak stuk land met groentetuinen, vooral uien. Bovenop is het weer erg schraal, eigenlijk alleen maar kale rotsen. Voor de mensen in het dorp is het weinige toerisme dan ook een welkome aanvulling. Verder is er een R.K. kerk, leem met een grote steen voor de golfplaten deur!
Voor de siësta neem ik plaats onder de bomen voor de kerk. Ik wil eigenlijk in mijn dagboek schrijven maar met al die kinderen om me heen lukt dat niet. Ik plak mijn Point it, plaatjesboek en we beginnen aan de taal lessen ik moet 12 dierennamen onthouden. Ik weet er inmiddels nog maar 1. Ik heb dan ook echt geen talenknobbel. Ze kijken naar mijn uitgebleekte haar. Ik hou mijn hoofd scheef en dat werkt allemaal even voelen. 2 dametjes proberen het te vlechten net als hun haar maar bij mij blijft dat natuurlijk niet zitten. Ik verhuis naar de vrouwen want de zon begint te draaien. Ik mag even een baby vasthouden als zij verder gaat met het vlechten van haar dochters haar. Ik probeer met ze mee te zingen maar dat lukt niet echt. Ze proberen me zinnetjes te leren. 1 daarvan lijdt tot enige hilariteit en mag ik niet tegen vrouwen zeggen. Uit de gebaren denk ik dat ik zo iets zeg als Voulez Vous Coucher avec moi. Laat ik dat maar niet herhalen tegen een Malineese man
We maken na de siësta een wandeling met Ismaïl door het dorp naar de rand van de afgrond. Een prachtig uitzicht is ons deel; de vlakte loopt door tot in Burkina Faso 'n honderd km verderop, niet eens zover maar toch onbereikbaar! We zien een volle begraafplek en een heilige plek die beslist niet door ons benaderd mag worden! Er zijn veel van dergelijke plaatsen, niet aangegeven, dus onherkenbaar voor ons! 'n Reden dat je in de Dogon een gids moeten nemen om niet in moeilijkheden te geraken met de lokale bevolking! In het dorpje werden we nog even bij een jagersfamilie uitgenodigd, waar de vader des huizes vol trots zijn (zelfgemaakte) geweer toonde, deze vulde met kruid en deze met een erg luide knal afschoot.
De laatste ochtend krijgen we nog de maskerdansen te zien en dan lopen we eigenlijk alleen naar de bus om terug te keren naar Sevare.
Reageer op dit reisverslag
Je kunt nu ook Smileys gebruiken. Via de toolbar, toetsenbord of door eerst : te typen en dan een woord bijvoorbeeld :smiley
